|
||||||
|
Bakı, 31 mart, 1918-ci il. «Daşnaksütyun» terror təşkilatının fəaliyyətinin nəticəsi. Müsəlman xeyriyyə cəmiyyəti binasının – İsmailiyyənin (hal-hazırda, AMEA-nın prezidiumu) mart soyqıqımı zamanı yandırılması. Kaspi qəzetinin Nikolayevski (müasir İstiqlaliyyət) küçəsində binası Mart hadisələrində baş vermiş yanğından sonra. Mart Soyqırımı və ya Mart Hadisələri (ingiliscə: March Events) — 1918-ci ilin 30 mart və 3 aprel tarixləri arasında Bakı şəhərində və [...] Qarabağ münaqişəsi – Ermənistanla Azərbaycan arasında münaqişə. Qarabağ münaqişəsinin tarixi ermənilərin Qafqaza köçdüyü vaxtdan başlayır. Tarixi Müasir Azərbaycan dövləti öz köklərini Qafqaz Albaniyası dövlətindən alır. Hazırda Dağlıq Qarabağ kimi tanınan ərazi vaxtilə həmin dövlətin bir hissəsi olub. Qədim mənbələrə görə, Albaniyanın etnik tərkibi yerli Qafqaz və türk xalqlarına aid 26 qəbilə birləşməsindən ibarət idi. Albaniya zəngin və [...] Qarabağ müharibəsi Qarabağ müharibəsi (ingiliscə: Karabakh war) – 1991-1994-cü illərdə Azərbaycanın Dağlıq Qarabağ ərazisi üstündə Ermənistanla Azərbaycan arasında şiddətli hərbi ixtilaf. Müharibə 1988-ci ildən başlayaraq Ermənistan SSRin Azərbaycan SSRə qarşı irəli sürdüyü ərazi iddialarına əsaslanan Qarabağ münaqişəsinin dəvamı olmuşdur. Hərbi əməliyyatlar 1994-cü ilin may ayında Azərbaycan və Ermənistan arasında imzalanmış atəşkəslə başa çatmışdır. İxtilafın nəticəsində 30.000 yaxın [...] Səfəvilər dövründə ölkə inzibati cəhətdən bəylərbəyliklərə (əyalətlərə) bölünmüşdü. Onlardan biri də mərkəzi Gəncə şəhəri olan Qarabağ bəylərbəyliyi idi. Bəylərbəyilər qızılbaşlardan təyin olunurdu və onlar həmin ərazini irsən idarə edirdilər. Tarixi Qarabağ bəylərbəyliyi ərazicə Səfəvilər dövlətinin böyük əyalətlərindən biri idi. Hətta XVIII əsrin I rübündə osmanlılar tərəfindən tutulduqda belə əyalətin ərazisi dəyişməz qalmışdı. Tədqiqatçı H.Məmmədov bu barədə [...] Qaraağac Qarabağ ərazisində yerləşən qədim bir məntəqə idi. Hazırkı Ağdam və Ağcabədi bölgələrinin ərazisində yerləşirdi. Tarixi F.R.Xunci Sultan Yaqubun hakimiyyəti dövründən danışarkən yazır ki, o qış dövrünü ya Təbrizdə, ya da Qarabağda Qaraağacda keçirirdi (Bax: Xunci F.R.Tarixi-Aləm arayi-Əmini, S. 119; Efendiev O.A. Karabax v sostave…, s. 63). Ağqoyunlu tarixçisinin sözlərinə görə, Qaraağac “Təll Sultanın ətəklərində yerləşirdi [...] Dərbənd qalasından açılan mənzərə Dərbənd şəhəri (rusca: Дербент, ləzgicə: Дербент) – Dağıstanda (Rusiya) şəhərdir, Xəzər dənizi ilə Qafqaz sıra dağları arasında yerləşir. Rusiyanın şəhər statusunu daşıyan ən cənub yaşayış məntəqəsidir. Dərbənd şəhəri eyni adlı rayonun inzibati mərkəzidir , Mahaçqala şəhərindən cənub – şərq istiqamətində 121 km uzaqlıqda yerləşir[1] Dərbənd farsca «qapı», «darvaza» deməkdir. Şəhər tarixdə Bab [...] Dağlıq Qarabağ Dağlıq Qarabağ, Azərbaycan Respublikasının qərb hissəsində bölgə. Ermənistan silahlı qüvvələri tərəfindən işğal olunub. Dağlıq Qarabağ Azərbaycanın mərkəzi hissəsində yerləşir. Ərazisi 4,4 kv.km yaxud Azərbaycan Respublikası ümumi ərazisinin 5,1 faizini təşkil edir. 1970 – ci ildə aparılmış siyahıya almaya əsasən Dağlıq Qarabağ Muxtar Vilayətinin 150.313 nəfər əhalisi olmuşdur .[1] Vilayətin tərkibinə Xankəndi şəhəri, Əsgəran, Hadrut, Ağdərə, [...] Urmiya vilayətinin inzibati-ərazi vahidlərindən biri də Dol mahalıdır. Dоl mahalında avşarlar binə bağlamışdılar. Dоl mahalı Qaşqagədiкdən Xan-Tavusa qədərdir. Оranın məsafəsinin uzunluğu təxminən 5 ağacdır. Tarix кitablarında yazılır: «Dоl mahalı Urmiya gölünün sahilində yеrləşir. Кiçiк оlmasına baxmayaraq çоx abaddır. Dоl qərb tərəfdən Кurd, Mеh dağları, şimaldan Baranduz mahalı ilə həmsərhəd idi. Dоl mahalında Urmiya gölü sahilindən [...] Tarix 1256-cı ildə Çingiz xanın nəvəsi Hülakü xan (1256-1265) özünün Hülakü dövlətini (1256-1353) yaradır. Onun hakimləri Elxan adlandırıldığına görə bu dövlətə, həmçinin Elxanilər dövləti də deyilir. “Elxani” adı; “Böyük Xaqanlıq” mənasını verir. Belə ki, Elxanilərin öz bayraqları və pul vahidləri olsa da, əyalət sayılırdı və monqolların Böyük Xaqanına tabe idi. “Elxani” sözünün digər izahı – El [...] El türklərin qurumudur. Yarımköçərilər əsaən el quruluşuna malik olurdular. Azərbaycan ellərində daxili bölgü bir düstura əsaslanırdı: eldən-evə. Bu düsturun ayrıntılarına varıb bildirək ki, el oymaqlara, oymaq tayfalara, tayfa tirələrə, tirə törəklərə, törək evlərə bölünürdü. Özbəklərdə bu bölgü bir az fərqlidir. Onlarda ulus-el-boy-uruq ayrıntısı var. Vəfik paşanın lüğətində də bölgü bu cürdür. Həmin lüğətdə yazılır: «Ulus [...] |
|
|||||
Copyright © 2009 Az-Wikipedia – Azərbaycan Ensiklopediyası
